AMA Film Academy - szkoła filmowa, Kraków
Montaż: Rodzaje cięć

Montaż: Rodzaje cięć

Oto kolejna porcja informacji o podstawach filmowania. Tym razem wpis nie dotyczy samych ujęć, ale ich montażu. Oczywiście jeszcze przed ich montażem należy się zastanowić jaki typ cięcia będziemy potrzebować.

Continuity / Kontynuacja

Chyba najbardziej popularny typ cięcia. Wiele razy spotkałem się z tym, że ludzie nazywają ją Matched Cut, ale wydaje mi się, że chyba błędnie. Scena składa się z kilku ujęć, które złożone razem tworzą płynną całość i zapewniają ciągłość akcji. Oczywiście sceny dialogowe są tak cięte, bo muszą zapewnić kontynuację akcji i kwestii mówionych. Przykład?

  1. Plan ogólny - człowiek wchodzi do sklepu i rozgląda się.
  2. Zbliżenie - jego głowa obraca się rozglądając.
  3. Plan ogólny - podchodzi do półki i wyciąga rękę po chipsy.
  4. Półzbliżenie - widać wyciąganą rękę, która wybiera paczkę chipsów.

Nie może być tak, że w ujęciu 3. wyciąga rękę i chwyta chipsy, a w 4. taka akcja jest powtarzana. W 4. ujęcia te chipsy powinien już mieć w ręce. Inaczej nie jest zapewniona ciągłość. Oczywiście żeby była kontynuacja, pod uwagę wziąć należy również zasadę 180 stopni.

Jump Cut

Cięcie jednego długiego ujęcia, które finalnie będzie krótsze. Przykład? Człowiek idący schodami. Zanim przejdzie z punktu A do punktu B, zajmie mu to 20 sekund. My mamy jednak do dyspozycji tylko 7 sekund. Tniemy ujęcia na kilka części, które przedstawiają idącego człowieka w różnych miejscach na schodach. Taki typ cięcia jest raczej rzadko używany w kinie.

Reverse Shot / Kontrplan

Cięcie używane bardzro często w dialogach. Dwie osoby prowadzą rozmowę, gdy mówi coś osoba A, cięcie jest właśnie na nią, gdy osoba B coś mówi, widzimy w kadrze osobę B. Proste.

Long take

Jak sam nazwa wskazuje, jest to długa scena kręcona z jednego planu i bez cięć. Nie wiem czy można to zaliczyć do cięcia, ale warto o tym napisać bo to też metoda montażu. Często wybór o takim sposobie montażu jest podejmowany jeszcze przed jego nakręceniem. Niektóre sceny potrafią być na prawdę długie :)

Cross cut

To zmontowanie dwóch scen dziejących się w tym samym czasie, ale innych miejscach, na przemian. Niekoniecznie musi to być w formie A-B-A-B, może to być  A-B-B-A-A-B-A, mając na myśli, że dwie literki obok sobie to inne ujęcie tej samej sceny. Jeśli czytasz bloga, to pewnie wiesz, że poruszałem już wcześniej Cross Cut, którego opisuje się też jako paralelizmem. Myślę, że przykład wszystko wyjaśni.

Reaction Shot / Reakcja

To taka przebitka, pokazuje reakcję danego bohatera. Na przykład, wykład na sali. Profesor wygłasza swoje teorię, a w między czasie pokazywani są studenci, którzy z zaciekawieniem słuchają tego co mówi wykładowca. Ważne zaznaczenia jest to, że reakcja bohatera jest wyrażona nie słowami, ale mimiką czy gestami.

Transitions / Przejścia

To "efekty" znane jako przenikanie, wyciemnienie, rozjaśnienie itd. Bardzo często używane przez zaczynających montażystów. Niestety, też bardzo często zupełnie w nieprzemyślany sposób. Na przykład, wyciemnienie może służyć przeniesieniu akcji do innego miejsca. Przenikanie zastosowane może być by pokazać upływa czasu, w tej samej lokacji.

L-Cut i J-Cut / Nakładanie dźwięku lub obrazu

Pisałem o tym już wcześniej we wpisie "Jak ciekawiej montować filmy. Kilka wskazówek". Chodzi o nałożenie dźwięku z następnej sceny/ujęcia zanim jeszcze zostanie pokazany jej obraz (J-Cut). Drugą opcją jest pozostawienie dźwięku z poprzedniej sceny/ujęcia, w przypadku gdy na ekranie widzimy już kolejną scenę/ujęcie (L-Cut). Dosyć często spotykany typ cięcia, wykorzystywany na przykład przy filmowaniu dialogów.  Często nawet nie zwraca się uwagi, że jest to tego typu cięcie, bo nie rzuca się ono w oczy.

(w powyższym przykładzie widać jeszcze zastosowanie Reverse Shot i Reaction Shot)

Popularne
Koszulki filmowe - KameraAkcja.com
Partnerzy Tworzenie stron internetowych